Ab-so-luut fan-tas-tisch stuk over Nico. Zo treurig dat het bijna pijn doet het te lezen.

"I have noticed again and again that it is impossible in writing a lengthy work to use the same words always in the same sense. There is no language rich enough to supply terms and expressions sufficient for the modifications of our ideas."

- Rousseau, Émile.

Lacan 1

En avant dan maar. Voor € 3 Les Quatre Concepts Fondamentaux de la Psychanalyse op de kop getikt en na tien bladzijden al flink geïrriteerd door Lacans afgrijselijk zelfingenomen praatjes. En dan ben ik nog maar aan de inleiding, alwaar de zelfbenoemde Grote Man zich beklaagt over zijn uitsluiting uit de wereld van de psychanalysten. Wil ik mezelf straffen, of iets van die strekking? Dat treft overigens, want ik heb psychanalyse altijd al als een heauton timorein beschouwd (toevallig dat er onder christenen zoveel zelfstraffers rondlopen? en dat Lacanianen als Badiou en Zizek zich uitgebreid verdiepen in het christendom?). Niettemin zet ik door tot ik tot een genuanceerd oordeel kom.

Waar de vorige twee posts - even abstractie makend van de link naar Lacan - om draaien is het feit dat ik voor mezelf wil onderzoeken of ik al dan niet een christen ben (versta daar niet uit dat nu iedere avond voor het slapengaan een gebed ga uitspreken, laat staan dat je mij regelmatig in de kerk gaat terugvinden: het draait hier puur om filosofische principes, van georganiseerde religie en het gegeven van een persoonlijke God zal ik, denk ik, altijd een afschuw hebben). Lezingen van Agamben, Augustinus en Kierkegaard hebben me met de neus op dat feit gedrukt. Zoals Zizek het ooit heeft gesteld: Het christendom is te belangrijk om alleen aan de christenen over te laten.

In principe is iedere Europeaan een christen en, zeker in Vlaanderen, Land onder de Schaduw van de Kerktoren, is de kans dat je volgens christelijke principes bent opgevoed - katholiek-humanistisch geïnspireerd onderwijs ging in Vlaanderen lange tijd door voor het beste - redelijk groot. Vooral de laatste delen van Agambens Homo Sacer-project hebben me duidelijk gemaakt dat zowat heel ons socio-politieke systeem doordrongen is van christelijke principes en gebruiken, zozeer zelfs dat we nog niet meer beseffen dat vele daarvan christelijk van oorsprong zijn. Ik wil voor mezelf uitmaken wat van een mens een christen maakt en welke principes en dagelijkse gedragingen daarvan (eventueel) de moeite zijn om te weerhouden. Zoals Fisher in zijn stuk zegt: Sommigen zeggen dat ze christen zijn en zijn in feite atheïst, terwijl anderen zeggen dat ze atheïsten zijn en in feite christen zijn. Wie van de twee ben ik? Tijd voor een zelfonderzoek.

Wordt ook weer vervolgd.

"Is there anything more tedious than attacks on religion in general and christianity specifically?"

"Ideology does not require belief, only compliance, and if you do comply, that is your conviction."


Ik heb er toch bijna een dag over gedaan om dit artikel van überblogger k-punk terug te vinden. Het enige wat ik me herinnerde was het schilderij van Dürer dat er ergens in verwerkt was. Gelukkig is mijn fotografisch geheugen voor beelden nog steeds intact.

Nu Mark Fisher zijn blog nauwelijks nog gebruikt voor interessante teksten, ben ik, moet ik bekennen, in zijn archief gaan grasduinen. En ik moet zeggen dat ik toch wel enige nostalgie begin te ontwikkelen naar dat gouden tijdperk van de blog - zo tussen 2002 en 2008 - waar je die enorme stimulerende wisselwerking had tussen al die (voornamelijk) Britse bloggers, zelfs al heb ik altijd een afschuw gehad van dat Marxistische en Freudo-Lacaniaanse jargon.  

Cultural theory, Badiou, Zizek (en dus altijd weer Lacan) zijn nooit mijn ding geweest (vooral omdat ze weinig tot niets zinnigs over het viscerale aspect van de muziekervaring hebben te zeggen) maar ze hebben me indertijd wel gestimuleerd om me weer dieper in filosofie onder te dompelen, omdat ik intuïtief vermoedde dat vele van die bloggers op basis van Lacan en zijn erfgenamen zo stevig uit de nek aan het lullen waren dat ze die lul gaandeweg als halsketting rond konden hangen.

Niettemin is, na jaren van vechten tegen het onvermijdelijke, het moment nu aangebroken om me door Lacans teksten een weg te gaan banen. Ik moet bekennen dat ik al weken in allerlei boekenwinkels op zoek ben naar een kopie van 's mans Écrits. Ik wil dat alleen al lezen om er voor eens en altijd komaf mee te maken. Deze morgen wou ik bijna zelfs Elisabeth Roudinesco's biografie van de 'pontifex maximus' uit de bib meegrissen, maar ik meende me ineens te herinneren dat de dame in kwestie nogal recht in de leer is en voor een hagiografie van Lacan ga ik toch maar passen.

Enfin, ik eeuwige unbeliever in de psychologie, ga mezelf de volgende maanden eens stevig in de geschriften van de baarlijke duivel onderdompelen. Of er drie alinea's van lezen en vervolgens het ding in brand steken.(Dat laatste is uiteraard een gruwelijke overdrijving want boeken blijven tot nader order heilig.)

Wordt vervolgd.

Als we God proberen in te schrijven in het bestaan van de cosmos zoals we die kennen (dus als niet geschapen op de Bijbelse manier, als een wilsact van God), dan hangt het ware geloof in God af van de vraag of God er ook zou zijn als de mens, en dus het denken, niet zou bestaan. À la limite kan je dan de vraag dan formuleren als: Bestaat God als er niemand is om hem te denken? Het zou namelijk onzinnig zijn te beweren dat, als God bestaat, het bestaan van God afhangt van het denken van God door een of ander denkend wezen (cfr. het archifossiel van Meillassoux), dat hij de mens zou bedacht hebben zodat iemand Hem zou denken. God kan het alleen zijn best verdragen, denk ik. Daarom zijn de monotheïstische godsdiensten in feite bedriegers, aangezien zij een onherleidbare band tussen God en de mens vooronderstellen en dus impliciet toegeven dat zonder de mens er geen God is (en dat wij als denkende wezens hem bedacht hebben).

(Toegegeven dat ik hier nog wat aan moet sleutelen en schaven, maar ik denk dat het al vrij dicht in de buurt komt van hoe ik over God denk, namelijk dat wij enkel in God kunnen geloven, maar Hem nooit kunnen kennen, tenzij we er van uitgaan dat Hij één met de cosmos is. Dat zou dan weer betekenen dat wij God enkel kunnen kennen door kennis van onszelf-in-de-wereld. De geschiedenis toont aan dat dat laatste blijkbaar een moeilijke zaak is, maar passons voorlopig, voordat mijn kop helemaal ontploft.)

Het is vaak de bon ton om de gelijkluidende biopolitieke conclusies van Foucault in Surveiller et Punir en Agamben in zijn Homo Sacer-cyclus, als zouden we nu allemaal gevangenen zijn (dat wil zeggen: dat de gevangenis en het concentratiekamp het politieke paradigma bij uitstek zijn en dat we constant in tijden van crisis en de toestand van uitzondering leven) overtrokken en zelfs helemaal belachelijk te vinden.

Allemaal goed en wel. Ik daag nochtans iedereen uit om te trachten volledig uit het socio-politieke systeem van registratie, opvolging en toezicht te ontsnappen.

Het voor het overgrote deel van de tijd onzichtbare regime waaronder we leven wordt slechts dan zichtbaar wanneer én als iemand ertegen in gaat. Zodra iemand zich buiten het systeem wil plaatsten - hetgeen zogezegd altijd mogelijk zou moeten zijn, want we zijn toch vrij, niet? - onttrekt hij zich niet alleen aan zijn plichten, maar geeft hij willens nillens ook zijn rechten op.

Het punt is niet dat het onzinnig is om uit de samenleving te willen ontsnappen (omdat er nu eenmaal zoiets als de samen-leving is, heeft men geen behoefte aan om eraan te ontsnappen, zou dan de redenering kunnen luiden), maar dat zelfs de mogelijkheid niet meer bestaat.

De altijd weer ongelooflijk verraste en verbaasde recensies die van Climate of Hunter (1984) tot Bish Bosch (2012) telkens weer de ronde doen over de muziek van Scott Walker zeggen niet alleen veel over de blik die de meeste recensenten (critici zou ik hen allang niet meer durven noemen) op muziek hebben ontwikkeld (of juist niet ontwikkeld: dat is het hele punt), maar vooral nog veel meer over het stuitend gebrek aan ambitie, lef en algemene culturele achtergrond van het overgrote deel van de andere popmusici op deze planeet sinds 1984 (niet toevallig ongeveer het tijdstip waar Simon Reynolds' Rip It Up and Start Again stopt). En dan heb ik het uiteraard nog niet over wat de meeste luisteraars - who am I kidding? ze luisteren niet, ze con-su-me-ren - onder muziek verstaan.

"To accept his writings is an impossibility, to resist them an irrelevance."

"My abnormal devotion to Bataille stems from the fact that nobody has done more to obstruct the passage of violent blanks into a pacified oblivion, and thus to awaken the monster in the basement of reason."

"It is a mere consolation to the timid to imagine that philosophy has died. The fact of the matter is quite to the contrary. Philosophy will be the last of human things; perhaps the efficient impulse of the end."

- Nick Land, The Thirst for Annihilation: Georges Bataille and Virulent Nihilism

"In feite zijn samenleving en politiek eenvoudig, alles is terug te herleiden tot de eeuwige tegenstelling tussen rechts en links: de egocentristen tegenover de sociaalvoelenden, de koudbloedigen tegenover de warmhartigen, de negativisten tegenover de positivisten, de bangerikken tegenover de dapperen, de onderkruipers tegenover de hoogvliegers, de achterwaartsen tegenover de voorwaartsen, de smaldenkers tegenover de breedkijkers, de meelopers tegenover de zelfdenkers, enzovoort..."

via

Wel wat zwart-wit (want uiteraard lopen deze categorieën in de realiteit vaker in meerdere dimensies door elkaar) gesteld, maar in grote lijnen helaas maar al te waar. Overigens ben ik het stilaan beu - en ik hoop velen met mij - om door allerlei bekrompen en gefrustreerd rechts klootjesvolk voor volksvijand versleten te worden omdat ik niet alle andersdenkenden en -doenden stante pede uit mijn blikveld wil gedeporteerd zien. Het discours dat tegenwoordig de boventoon voert begint akelig hard te lijken op dat van de Anti-Dreyfusards en we zijn ondertussen toch weeral in 2012.

Mijn moeder: zij die Humo opzij legt voor haar zoon omdat er een interview met Scott Walker in staat.

"Liefde voor een vrouw is dus alleen mogelijk wanneer die liefde zich niet bekommert om de reële eigenschappen (...) maar alleen wanneer de liefde in grenzeloze willekeur de psychische realiteit van het geliefde wezen vervangt door een totaal andere realiteit."

- Otto Weininger, Geschlecht und Charakter

Die Weininger toch! En toch denk ik dat, als men dit citaat opentrekt, - naar mannen én vrouwen - hier meer waarheid in zit dan men op het eerste gezicht zou denken.

"Nietzsche despised the politics of rancour, not because rancour cannot be justified but because, no matter where it comes from, rancour is bad for the soul. That’s what The White Ribbon is about, revolt poisoned by rancour. At one point Klara kills a pet parakeet with her father’s scissors and leaves it on his desk: evil authority breeds evil in its rebel offspring. These children aren’t just imitating their parents, beating as they are beaten, which would mean more of the same: they are subversives fighting the bad with the bad and portending worse."

"De grammatica wantrouwen is de eerste vereiste voor filosoferen."

- Ludwig Wittgenstein

Doe mij maar deze voor 12-inch van het jaar.

Geloof The Quietus maar. Dit is misschien wel de beste plaat van 2012. Dat ik deze gemist heb!

Niet voor mijn beurt spreken natuurlijk, want ik heb de nieuwe Scott Walker nog niet gehoord.

Als ik een rocker was, zou ik deze lijst gewoon het einde vinden. Maar zelfs in het andere geval ben ik onder de indruk, en dan vooral van die drie Wipers-platen. 

"L'inconditionnel, en général, répond au goût des belles âmes pour l'absolu et le pur. (...) Mais il renonce à penser la réalité effective."

- Sylviane Agacinski, Journal Interrompu

Sowieso is Shackleton momenteel de meest relevante van alle electronische producers, maar zijn meer dan anderhalf uur durende live in de AB gisteren was gewoon verpulverend. Toen het eindelijk  - na, zowaar, een bis - gedaan was, was ik niet alleen een kilo zweet lichter, maar heb ik ook - en ik denk echt dat dat de eerste keer ooit was - iemand omhelsd uit pure vreugde en extase. Waarlijk goede muziek vaagt elk cynisme weg.