zondag 8 november 2026

Jeff Mills - Gamma Rays


  Had ik verwacht nog een plaat van Jeff Mills te kopen meer dan dertig jaar na mijn eerste aankoop? Geen idee. Ik weet alleen dat Discogs me ooit vertelde dat ik zomaar eventjes zestig platen van de goede man in huis heb. Dat is zonder de pseudoniemen, dus het zullen er eerder zeventig zijn, de remixes niet meegeteld. Ik twijfel er niet aan dat hij daarmee de absolute topper in mijn discotheek is. Even weinig twijfel bestaat over het feit dat de oorspronkelijk UR maatjes Mad Mike en Robert Hood op niet al te verre afstand volgen. 

 Even naspeuren leert dat het toch alweer van 2006 geleden is dat ik nog een fysieke Jeff Mills aan mijn collectie had toegevoegd. Maar deze is dan ook wel speciaal. Voor zijn tijdperkende mix Live at the Liquid Room, ondertussen weeral dertig jaar geleden, maakte hij indertijd een aantal nog onuitgebrachte nummers. Slechts een daarvan, het nog steeds erg indrukwekkende, schier monumentale 'i9', belandde uiteindelijk in de mix (het is te zeggen: überclassic 'The Bells' en 'The Fear as We Know It' kwamen ook pas een jaar later uit en 'Detached' zag zelfs pas het licht in 2000), en werd later op de 12-inch en de gelijknamige, al even klassieke, Axis-compilatie The Other Day uitgebracht. 

Dat waren de tijden dat elk onbekend nummer van Mills mogelijks nooit verder dan de promofase geraakten (ik spreek nu van van het Internet1.0 tijdperk toen downloaden in de kinderschoenen stond en streamen nog een verre droom was), hoewel de meeste nummers met de loop der tijd wel ergens een plekje vonden op een 12-inch of conceptalbum. 

 Naar ik vermoed ter gelegenheid van de dertigste verjaardag van zijn net opnieuw uitgebrachte mix vond hij blijkbaar ook nog vier andere nummers die hij helemaal vergeten was en die nu toepasselijk onder de serienamen 'i2', 'i4', 'i6' en 'i8' alsnog met de wereld gedeeld worden.

 Zijn dat in 2026 nog essentiële tracks? Eerlijk gezegd: in het Mills oeuvre zijn ze dat inderdaad. Ze dateren uit de topperiode dat hij het geweldenaarschap van de vaak waanzinnige harde en snelle Waveform Transmissions en de nauwe samenwerking met medereiziger van het eerste uur Robert Hood achter zich had gelaten en definitief zijn eigen stijl ontwikkelde. 

 Een stijl die hij tot op de dag van vandaag, ondanks excursies in allerhande wereldmuziek en jazzy zijsprongen gewoon verderzet. Feit: ondanks meer dan 200 releases onder allerhande namen (dan tel ik zijn bijdragen aan de eerste pakweg twintig UR releases nog niet mee), is het moeilijk een slechte plaat van Jeff Mils te vinden. Ter gelegenheid van dit nederige commentaar heb ik deze week zijn werk van de laatste tien jaren selectief en op goed geluk beluisterd en daar valt nog steeds weinig op af te dingen.

 Deze vier nageboorten voeren de Millsfanaat terug naar het scharniermoment van de nog steeds futuristisch klinkende technomijlpalen Growth, AX-009, Humana en The Other Day. Als dat dan nostalgie moet heten, dan toch van de beste soort. Want ook nu klinkt deze muziek als niks en niemand anders, in die zin dat die vroege Millsplaten als geen ander verwijzen naar nieuwe werelden en buitenaardse mogelijkheden. Dezelfde genadeloze repetitie, dezelfde hoopvolle verkenning van verwelkomende kosmische duisternis en - vooral - dezelfde technische perfectie, eigenmachtig paden banend waarop eigenijk weinigen hem sindsdien hebben kunnen volgen. Iedereen kan dreunen en dezelfde loop minutenlang aanhouden, maar een Mills grand cru is toch nog iets heel anders dan alleen dat. 

 Quod erat demonstrandum. Bij deze 30 jaar na de feiten.

Geen opmerkingen: